Критичниот систем на атлантски струи се чини дека е значително поверојатно да се сруши отколку што претходно се мислеше, откако ново истражување покажа дека климатските модели што го предвидуваат најголемото забавување се најреални. Научниците го нарекоа новото откритие многу загрижувачкo, бидејќи колапсот би имал катастрофални последици за Европа, Африка и Америка.
Атлантската меридијална циркулација со превртување (Амок) е голем дел од глобалниот климатски систем и веќе беше познато дека е во најслаба состојба за 1.600 години како резултат на климатската криза. Научниците забележаа предупредувачки знаци за пресвртна точка во 2021 година и знаат дека Амок се срушил во минатото на Земјата.
Климатолозите користат десетици различни компјутерски модели за да ја проценат идната клима. Сепак, за сложениот систем Амок, овие даваат многу различни резултати, почнувајќи од некои што не укажуваат на понатамошно забавување до 2100 година, до оние што сугерираат огромно забавување од околу 65%, дури и кога емисиите на јаглерод од согорувањето на фосилни горива постепено се намалуваат на нето нула.
Истражувањето ги комбинираше набљудувањата на океаните од реалниот свет со моделите за да се утврди најсигурниот, а ова значително го намали ширењето на неизвесноста. Тие открија проценето забавување од 42% до 58% во 2100 година, ниво кое речиси сигурно ќе заврши со колапс.
Амок е главен дел од глобалниот климатски систем и носи тропска вода загреана од сонцето во Европа и Арктикот, каде што се лади и тоне за да формира длабока повратна струја. Колапсот би го поместил појасот на тропските дождови од кој се потпираат милиони луѓе за да ја одгледуваат својата храна, би ја потопил Западна Европа во екстремно студени зими и летни суши и би додал 50-100 см на веќе зголеменото ниво на морето околу Атлантикот.
Д-р Валентин Портман, во Центарот за истражување „Инрија“ во Бордо Сид-Оест во Франција и кој го водеше новото истражување, рече: „Откривме дека Амок ќе се намали повеќе од очекуваното во споредба со просекот на сите климатски модели. Ова значи дека имаме Амок кој е поблиску до пресвртна точка.“
Проф. Стефан Рамсторф, од Институтот за истражување на влијанието врз климата во Потсдам во Германија, изјави: „Ова е важен и многу загрижувачки резултат. Покажува дека песимистичките модели, кои покажуваат силно слабеење на Амок до 2100 година, за жал, се реалистични, бидејќи подобро се согласуваат со податоците од набљудувањата.“
Тој додаде: „Сега сум сè повеќе загрижен дека можеби ќе ја поминеме таа пресвртна точка на затворање на Амок, каде што станува неизбежно, во средината на овој век, што е доста блиску.“
Рамсторф, кој го проучува Амок 35 години, рече дека колапсот мора да се избегне по секоја цена. „Го тврдев ова кога мислевме дека шансата за затворање на Амок е можеби 5%, а дури и тогаш велевме дека ризикот е превисок, со оглед на огромните влијанија. Сега изгледа дека е повеќе од 50%. Најдраматичните и најдрастичните климатски промени што ги гледаме во последните 100.000 години од историјата на Земјата се случиле кога Амок се префрлил во друга состојба.“